Một con chuột triết gia

Sau nhiều năm đằng đẵng tưởng chừng như vô tận của quá trình tiến hoá, cuối cùng loài chuột cũng đã có một con chuột triết gia. Tất nhiên, điều làm nên sự khác biệt giữa nó và những con chuột khác cũng na ná như sự khác biệt giữa những con người triết gia và những con người bình thường. Lần đầu tiên, nhờ có con chuột triết gia mà thế giới loài chuột biết đến cảm giác vỡ oà trước mặt trời chân lý; những khoảnh khắc trầm ngâm đến ngu xuẩn trước những câu hỏi theo kiểu ‘chuột là gì?’, ‘đời chuột vì điều gì?’, hay ‘chuột?’; niềm ham thích được chạm tới một cuộc sống cao cả hơn, mãnh liệt hơn. Nói chung, kể từ ngày con chuột triết gia xuất hiện, loài chuột cứ như thể đã thoát thai hoàn cốt, chúng đã giác ngộ được cái chính mình, đã biết dừng lại và suy tư, nên chúng tồn tại.

Con chuột triết gia cũng không biết tại sao nó lại trở thành con chuột triết gia, chỉ biết ngay khi vừa có nhận thức, nó đã mang đầy đủ phẩm chất và năng lực của một con chuột triết gia. Khi suy nghĩ về điều này, nó đồ rằng do đời sống ở đô thị loài người với đầy rẫy những triết lý được truyền tải qua những phương tiện lưu giữ và biểu đạt kiến thức của loài người mà nhiều không đếm xuể các thế hệ trong dòng dõi của nó đã vô tình thẩm thấu từ lúc nào không biết, và bùm, thời gian chỉ chờ cho thời cơ chín muồi là đời chuột sang trang.

Ban đầu, con chuột triết gia đảm nhiệm vai trò của một bậc thầy. Nó thu thập môn đệ, nhưng nó không dạy những con chuột môn đệ ấy bất kì điều gì, nó chỉ làm cho chúng biết suy nghĩ. Thâm sâu đến vậy là cùng. Và thế là ánh sáng của tư duy cứ thế lan toả trong thế giới loài chuột. Nhưng phàm ở đời, hễ cứ đơn giản như thế thì không có chuyện gì mà nói cả. Những con chuột vốn dĩ đã ngu muội và mọi rợ suốt chiều dài lịch sử của giống loài mình. Chúng bệ rạc, tuỳ tiện, bản năng, yếu ớt, kém cỏi không thể tưởng tượng nổi, dẫu cho đã trải qua và chứng kiến tiến trình phát triền nền văn minh của loài người, cho đến giờ phút này chúng mới chỉ sản sinh ra được duy nhất một con chuột triết gia.

Vậy là con chuột triết gia nay phải gánh thêm trọng trách của một con chuột chúa tể. Nó bừng sáng để khai mở kỉ nguyên vĩ đại của loài chuột, kỉ nguyên chuột triết gia. Nó hô hào, nó hiệu triệu, nó truyền cảm hứng, nó truyền lệnh, nó thị phạm, nó dẫn dắt loài chuột từng chút từng chút đi qua đêm trường tăm tối. Không, nó làm gì đã đi qua được đêm trường tăm tối, nó mới chỉ đang lần mò bước đi trong màn đêm đen kịt, nhưng chỉ nội việc sử dụng được phép ẩn dụ và làm cho những con dân của nó phấn khích với hình ảnh ví von ấy đã là một chỉ dấu vĩ đại cho sự thăng tiến trong những tâm hồn chuột.

Tất cả mọi việc diễn ra trong một năm rưỡi.

Một ngày, khi đã đi qua ba phần tư đời chuột, con chuột triết gia bình tâm nhìn lại những gì mà nó đã làm. Là một bậc thầy, một chúa tể, hiển nhiên là con chuột triết gia có mọi đặc quyền và sự cung phụng từ những con chuột khác mà một con chuột có thể có. Nó xứng đáng với những điều ấy. Nó nhìn quanh, thấy giống loài của nó đã có sự chuyển mình, rồi đây, có thể là hàng ngàn, hàng vạn thế hệ nữa trôi qua, sẽ tới một ngày có những con chuột với đầy đủ khả năng để nhìn lại và ghi dấu điểm bước ngoặt của loài chuột với sự hiện diện của con chuột triết gia là nó.

Con chuột triết gia cho phép mình trở lại làm một con chuột triết gia vẹn nguyên và hoàn mỹ. Nó muốn được trở về với bản thể sơ khai và trong sáng nhất mà nó vốn có, để được thêm lần nữa vươn tới chân lý của đời chuột, lần này là cho riêng mình nó, chỉ riêng mình nó mà thôi.

Loài chuột. Tại sao lại là loài chuột? Loài chuột với loài người. Tại sao lại là với loài người? Nó tự hỏi.

Con chuột triết gia bắt đầu với suy tưởng về những giống loài khác sống quanh loài người. Mèo (nó nghĩ tới mèo đầu tiên), chó (sau đó là tới chó), trâu, bò, gà, vịt, ngan, lợn, ngựa, dê, ruồi, muỗi, kiến, gián, cá, tôm, chim, ong, bướm. Rồi nó thả mình vào dòng tư duy trừu tượng theo lối của một triết gia, hằng mong tìm về triết lý sâu thẳm của sự tồn tại.

Một ngày, hai ngày, ba ngày, rồi nhiều ngày trôi qua. Bỗng nhiên, một tia sáng loé lên trong tâm trí con chuột triết gia khi nó đang lặng ngắm cảnh hoàng hôn từ trên đỉnh cao của đời chuột. Nhân tạo. Câu trả lời chính là nhân tạo. Mọi sự nằm ở ranh giới giữa nhân tạo và phi nhân tạo, trên ranh giới ấy, loài chuột đã được lựa chọn. Chúng có những năng lực sinh học phi thường mà những loài quá bé nhỏ không thể có cho sự thoát thai; lại thiếu đi những ưu điểm đem lại lợi ích sinh tồn sát sườn cho đời sống loài người. Loài người đã bỏ qua loài chuột. Loài người không ngu chuột để trị, không biến toàn bộ giống loài của chúng trở thành một giống loài nhân tạo như những loài vật hàng ngày ở cạnh họ để mua vui hay làm nô lệ, hoặc bi ai hơn là làm nguồn cung cấp thức ăn, cũng không cố công huỷ diệt loài chuột mà để mặc chúng tồn tại như một loài sinh vật nhỏ bé rác rưởi. Loài người đơn giản chấp nhận sự hiện diện song song của loài chuột với mình, chỉ thi thoảng đưa bàn tay đầy quyền lực của họ ra và chọn lấy vài con chuột, cố gắng biến chúng trở thành những con chuột siêu đẳng, họ dành cho loài chuột một tình cảm đặc biệt mà những loài vật khác không bao giờ có được.

Con chuột triết gia bật khóc. Giống loài của nó đã ăn những thức ăn nhân tạo, ngủ trong những ngõ ngách nhân tạo, sinh con đẻ cái trong những bối cảnh nhân tạo, sống trong một thế giới nhân tạo với ranh giới giữa sự sống và cái chết đầy mong manh mà chúng chưa bao giờ biết được tại sao. Chúng không trở thành một loài vật nhân tạo chỉ vì chúng may mắn vượt qua được cuộc chọn lọc nhân tạo. Không có gì là chọn lọc tự nhiên ở đây cả. Không có gì là huyền diệu trong sự tồn tại của nó cả. Giọt nước mắt cuốn theo cả đời chuột lăn dài trên khuôn mặt con chuột triết gia.

Lại thêm lần nữa, con chuột triết gia ngoái đầu nhìn lại những gì đã trải qua. Nó không ân hận vì những gì mình đã làm. Lịch sử loài chuột, hay biết đâu cả lịch sử loài người, dám lắm chứ, đều sẽ dấn bước để trở thành những dạng sống không ngừng thay đổi, và sẽ ghi dấu di sản mà nó đã để lại cho loài chuột. Với điều kiện loài chuột tiếp tục vượt qua được cuộc chọn lọc nhân tạo mà chúng sẽ phải không ngừng tranh đấu.

Con chuột triết gia quyết định lên đường, nó nhẩm tính thời gian của mình không còn nhiều, nó muốn đi thật xa, đi đến những nơi không có dấu chân loài người, nó muốn một lần được sống và chiêm nghiệm về một thế giới phi nhân tạo, một thế giới tự nhiên như bản thể của tạo hoá, để nó có thể cảm nhận niềm hạnh phúc vui sống mà cuộc đời nhân tạo của nó chưa từng được nếm trải.

Trước khi nó bỏ đi, những con chuột khác hỏi nó, ‘Thưa thầy, thầy đi đâu? Chúng tôi biết phải làm gì khi thiếu thầy đây?’ Con chuột triết gia kể cho những con chuột ấy một câu chuyện cuối cùng, câu chuyện về một kiếp sống khác mà mỗi con chuột đều xứng đáng có được nếu như chúng có thể trân quý hết mình từng khoảnh khắc của đời chuột, sống với niềm khát khao và lòng dũng cảm vô bờ bến mà chúng chưa bao giờ hình dung nổi về bản thân mình. Nói đoạn con chuột triết gia co rúm người lại rồi bắn vọt đi.

———-

ChuKim – 2019

ChuKim là bút danh của một người viết tự do, sống và yêu tại một ngôi làng mang tên thành phố. Nếu có thể, hãy ủng hộ và khích lệ bằng cách đọc và chia sẻ những gì anh viết trong khả năng của bạn. Xin cảm ơn.

– natchukim.cogaihu@gmail.com –

PS: Tất cả nội dung trong blog này đều được tuyên bố quyền sở hữu và quyền tác giả về nội dung, ngoại trừ những bài sưu tầm có đề rõ. Mọi trích dẫn, đăng lại, vui lòng ghi rõ nguồn.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s