Hội ngộ và chia ly

Bạn hỏi, dạo này mày thường nghĩ về điều gì?

Tôi nghĩ (lại nghĩ), rồi trả lời bạn. Suy nghĩ của tao, lặp đi lặp lại, như một cuộn phim. Mỗi ngày.

Đêm, tôi thường thức khuya, lọ mọ những chuyện trời ơi đất hỡi, những chuyện không tên, kể ra rất khó, nhưng khiến bản thân thấy lu bu bận rộn. Có lúc tôi đọc, có khi tôi viết, như lúc này. Khi đọc, tôi đọc miên man đủ thứ, khi thì văn chương, lúc lại học thuật nghiên cứu, thảng hoặc, tôi đọc người ta viết về việc viết, ví dụ như Nguyễn Hưng Quốc viết rằng: ‘Viết là tham gia vào một cuộc đối thoại âm thầm ở đó người nói nhiều nhất lại là kẻ cô đơn nhất. Cô đơn lúc suy nghĩ. Cô đơn lúc đọc lại những gì mình viết. Cô đơn cả lúc đọc những gì người khác phản hồi lại bài viết của mình. Một nỗi cô đơn chất ngất và, có lúc, ngây ngất đến ngầy ngật. Như chuồi trong cơn mộng du.’

Tôi đọc thơ, đọc lời bài hát, đọc những câu chuyện người ta kể cho nhau nghe trên mạng, đọc những bài viết, những cuốn sách nghiên cứu được dẫn dắt bởi cung cách đầy nhịp điệu của văn chương. Tôi đọc, việc đọc ngày này qua ngày khác tưởng chừng như kéo dài vô tận, nhưng rồi vẫn trải qua những giây phút kết thúc. Kết thúc như cơn mưa bụi giăng mắc giữa trời đêm một ngày tháng tư trong độ chuyển từ dịu mát sang oi nóng của đất Bắc Kỳ. Cơn mưa không có điểm bắt đầu, không có điểm kết thúc, người ta chỉ biết ngoài kia có mưa rơi, rồi ngoài kia sẽ tạnh. Từng hàng chữ nhấp nhô, lướt đi giữa thinh không, rồi vang vọng khi dấu câu cuối cùng trôi qua trước mắt. Không có việc đọc nào có thể lặp lại như việc đọc nào, dù tôi có đọc lại bao nhiêu lần những gì tôi cần, hay muốn, đọc lại, tôi cũng không bao giờ có lại cảm giác như khi đọc lần đầu tiên. Lần đọc đầu tiên ấy, giống như một cuộc gặp gỡ giữa đời, có thể đem đến cảm giác hân hoan choáng váng, có thể nhàn nhạt vô vị, hay cũng có thể vượt khỏi năng lực tiếp cận của con người ở thời điểm ấy. Chẳng sao, tin rằng một vài câu chữ, một vài ánh sáng lấp lánh sẽ đọng lại đâu đó trong những góc khuất sâu kín nội tâm, chờ tới một ngày nào khi ta lớn khôn sẽ bất ngờ hiện ra không báo trước. Khi ấy, cuộc chia ly ngày nào lại trở về hội ngộ.

Lâu lâu, tôi đọc lại những gì mình viết, giống như lắng nghe tôi trong quá khứ chuyện trò và kể cho tôi hiện tại nghe một cảm xúc nào mà biết đâu tôi đã vô tình quên đi. Ấy là khi hội ngộ và chia ly với nỗi cô đơn của chính mình.

Giữa việc đọc và việc viết, việc nào cô đơn hơn, đến giờ tôi vẫn đang suy nghĩ dang dở. Hay có thể khái quát lại thành việc đón nhận và việc tạo tác, nếu có thể coi đó là tạo tác. Hai trạng thái này đều đem lại nỗi cô đơn bật ra thành tiếng kêu câm trong lòng người. Việc nào cô đơn hơn, đến giờ tôi vẫn còn suy nghĩ dang dở.

Sáng, tôi tỉnh giấc bởi tiếng chuông báo thức. Tôi không thích dậy sớm. Việc thức khuya và khả năng hồi phục bằng giấc ngủ ở độ tuổi ba mươi khiến tôi hiếm khi tận hưởng mười lăm phút đầu ngày bằng sự khoan khoái như tôi từng đọc trong sách lúc còn nhỏ.

Tôi nằm đó, mắt nhắm nghiền, tôi nghĩ về mẹ.

Khi mẹ còn sống, tôi nghĩ về mẹ. Khi mẹ đã không còn, tôi nghĩ về mẹ, mỗi ngày.

Tôi nghĩ về những chuyện đã qua, về những ngày thơ bé nơi phố thị, về những ngày lớn lên đầy mâu thuẫn và xung đột với gia đình, về những điều mà tôi cho rằng mình sẽ không bao giờ làm với con cái sau này, về sự ngạc nhiên khi những điều đó không làm mờ đi những dấu ấn lớn lao hay những chi tiết bé nhỏ mà bà để lại trong lòng tôi. Tôi nghĩ, nếu giờ này..

Câu chuyện về mối quan hệ mẹ con là câu chuyện về cuộc hội ngộ kì diệu của số phận. Mẹ và con, qua mỗi ngày, qua mỗi tháng, qua mỗi chặng đường đời. Từ lúc là người phụ nữ và phôi thai bé nhỏ cho đến những đằng đẵng tháng năm kiếp người. Người con lớn lên, đứa trẻ đổi thay qua mỗi thời kì, một ngày, đứa trẻ vụt đứng dậy thành người đàn ông thậm chí còn lớn tuổi hơn người mẹ năm xưa. Người mẹ già đi, cuộc sống đem đến hạnh phúc hay khổ đau, một ngày, người mẹ trở thành người phụ nữ chậm rãi nhìn con mình với tiếng thở dài khẽ khàng và lo âu.

Như trong phim, Benjamin và Daisy gặp nhau ở ngưỡng tuổi bốn mươi, chỉ một lần trong đời họ gặp nhau ở cả thể tính và thể lý. Tôi tự hỏi, tình yêu nam nữ là thế, vậy còn trong mối quan hệ của mỗi cặp mẹ con, có bao giờ trên trục thời gian vun vút không có đủ hai chiều xuôi ngược, có bao giờ tâm hồn của mẹ và con gặp gỡ nhau, san sẻ và vun đắp cho nhau bằng tất cả niềm cảm thông. Có bao giờ không nhỉ? Cuộc hội ngộ ấy, nếu giờ này mẹ còn sống, tôi và bà có được hay chăng? Trước và sau cuộc hội ngộ ấy, chúng tôi sẽ có bao nhiêu cuộc hội ngộ, bao nhiêu cuộc chia ly ở cả thể tính và thể lý? Tôi bất giác nhớ về ánh mắt rơm rớm của mẹ tôi trong những lần tôi rời khỏi tầm mắt của bà mà đi xa, rồi trở về trong vòng tay bà ấm nóng. Tôi nhớ tiếng thở của mình khi chứng kiến chuyến đi cuối cùng của mẹ tôi.

Tôi không biết, nhưng nếu giờ này mẹ còn sống, tôi sẽ được ăn bữa sáng bà chuẩn bị cho tôi. Tôi nghĩ vậy, và choàng tỉnh. Mỗi ngày.

Tôi nghĩ về công việc khi uống chén trà đầu ngày, nghĩ về một ngày dài phía trước. Tôi nghĩ về lý do tôi bắt đầu công việc này. Nghĩ về lần vùng thoát khỏi sự áp đặt của cha mẹ để giành lấy quyền được tự mình cảm nhận cuộc sống. Nghĩ về những ngày say sưa cùng đám bạn, khi ấy, chúng tôi đã từng ngồi vắt vẻo với nhau bên hiên nhà bạn tôi, nơi có cầu thang, có khoảng sâu trong và bóng cây cha bạn trồng khi ông còn bên bạn, khi ấy, chúng tôi đều là những thằng trai trẻ trung đầy ước mơ.

Bây giờ, chúng tôi vẫn trẻ trung, còn ước mơ, có thể, chỉ có thể thôi, vẫn đầy ước mơ. Tôi nghĩ về từng đứa bạn ngày đó, thấy thật may, vì nếu không gặp nhau, chúng tôi chẳng tài nào tưởng tượng nổi, cuộc đời mình biết đâu đã thay đổi rất nhiều.

Tôi nghĩ về ước mơ. Ước mơ ngày ấy, là ước mơ của chúng tôi. Ước mơ bây giờ, là ước mơ của riêng tôi, là ước mơ của riêng mỗi đứa bạn.

Ước mơ của chúng tôi không còn gặp nhau như cuộc hội ngộ của những chàng trai mười tám tuổi. Có những người bạn, tôi đã không còn gặp lại kể từ lúc nào tôi không nhớ nữa, dù đôi lần chúng tôi vẫn gật đầu nói vài câu xã giao với nhau. Thật đúng là hội ngộ rồi chia ly, duyên kiếp như người ta vẫn nói, có thể một lúc nào đó, chúng tôi, những chàng trai già hơn ba mươi tuổi, sẽ lại hội ngộ, và rồi lại chia ly.

Khi còn nhỏ, tôi luôn tin rằng công việc mà mình làm khi lớn lên, chắc chắn phải đầy nhiệt huyết, đầy thậm xưng máu và nước mắt. Hoá ra, tôi đã không hình dung được, có những ước mơ không chỉ chia ly với bạn bè tôi, mà còn ly biệt cả với chính tôi. Đó không phải một ước mơ bất thành, càng không phải một thất bại cay đắng. Đó chỉ đơn giản là một cuộc chia ly, như cơn mưa rả rích tắt dần, tắt dần..

Đâu đó trong ngày dài, tôi nghĩ về những người mà tôi biết trong đời. Biết thôi, chẳng cần phải quen. Tôi nghĩ về họ và tôi nhớ họ. Nỗi nhớ mông lung, mơ màng.

Có những người tôi đã muốn gặp lại rất nhiều. Thực sự rất nhiều. Nhưng hoá ra, nhiều chừng ấy vẫn là chưa đủ. Tôi chẳng gặp lại họ như tôi dự tính, họ chẳng gặp lại tôi như lời hò hẹn. Chúng tôi không gặp lại nhau. Chúng tôi cứ như thể là đã xa nhau, bặt vô âm tín về nhau. Cả đời này cho đến mãi những kiếp sau, gặp lại cũng được, không gặp lại cũng được. Mối quan hệ như vậy, kể cũng buồn cười.

Tôi cứ nghĩ mãi, rồi nghĩ về những cái liếc mắt tình ái đọng lại trong lòng.

Nhớ năm nào, bạn ngồi với tôi, bạn nói, hợp tan là chuyện thường tình ở đời. Năm ấy, tôi và bạn mới vừa hai mươi tuổi. Thoáng chốc mà đã mười năm trôi qua. Bây giờ bạn có cuộc sống của bạn, bạn sống tốt, hạnh phúc với mọi chuyện. Gặp nhau, bạn hỏi tôi về cuộc sống, lắng nghe tôi giãi bày như cách mà chúng ta vẫn thường trò chuyện trong suốt hơn hai mươi năm, dù có thể chúng ta chẳng hiểu hết về nhau.

Nghe bạn hỏi, tôi kể cho bạn nghe, tôi lại nhớ tới những lúc gắn bó như thịt da, như niềm vui và nỗi buồn tưởng chừng không thể khác. Quãng thời gian vừa ngọt ngào vừa cay đắng ấy, tiếc thay, là một điểm giao cắt chứ không phải phần còn lại của con đường.

Có những chuyện tình, giao cắt không chỉ một, mà hai, thậm chí nhiều lần. Rồi giờ này ngồi đây viết viết lách lách, tôi nghĩ về những hội ngộ và chia ly ấy, những hoan ca, những ly ca, những dồn dập nhớ thương và đau khổ. Tôi thấy cuộc đời này sao tươi đẹp quá, mà cũng xót xa quá, đã đem đến cho tôi những người đã từng hội ngộ và chia ly với tôi, không có họ, tôi sẽ buồn bã và lạc lõng biết mấy giữa thế gian.

Tôi đi trong cơn mưa, cơn mưa phùn rả rích của một đêm tháng tư trước khi mùa hè gõ cửa. Tôi hội ngộ và chia ly với sự cô đơn trong lòng mình.

Tôi hội ngộ và chia ly với cả chính tôi.

One thought on “Hội ngộ và chia ly

  1. Có lúc “tâm hồn của mẹ và con gặp gỡ nhau, san sẻ và vun đắp cho nhau bằng tất cả niềm cảm thông”. Nhưng chỉlà vấn đề thời gian. May mắn thì ta sẽ trải nghiệm nó khi cả hai người còn ở một chiều không gian. Để sẽ không bao giờ phải băn khoăn.

    Liked by 2 people

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s